Wat moet je regelen vóór kuikens uitkomen?
Kuikens uitbroeden vraagt goede voorbereiding vanaf dag 18 van het broedproces. Je moet de broedmachine stopzetten met keren, de luchtvochtigheid verhogen naar 65-70% en een kuikenopvang klaarmaken met warmtelamp op 35-37°C. Zonder deze voorbereidingen overleven veel kuikens de eerste dagen niet.
📌 Belangrijk om te weten
- Stop het keren van eieren op dag 18 van de broedperiode
- Verhoog luchtvochtigheid naar 65-70% vanaf dag 18
- Zet kuikenopvang klaar met warmtelamp op 35-37°C
- Leg kuikenvoer en ondiepe drinkbakjes klaar
- Open de broedmachine niet tijdens het uitkomen
Broedmachine instellen voor de uitkomst
Stop het keren op dag 18
Op dag 18 van de 21-daagse broedperiode stop je met het automatisch keren van de eieren. De kuikens moeten zich nu positioneren met hun kop richting de luchtkamer. Als je blijft keren, raken ze gedesoriënteerd en kunnen ze niet goed uitkomen.
Leg de eieren vanaf dit moment plat neer in de broedmachine. Sommige automatische broedmachines hebben een speciale uitkomststand. Controleer vooraf of jouw machine deze functie heeft.
Verhoog de luchtvochtigheid naar 65-70%
De eerste 18 dagen houd je de luchtvochtigheid rond 55-60%. Vanaf dag 18 verhoog je dit naar 65-70% voor de uitkomst. De hogere vochtigheid voorkomt dat het vlies rondom het kuiken uitdroogt en stug wordt.
Voeg extra water toe aan de waterbakjes in de broedmachine. Let op dat je voldoende oppervlakte hebt voor verdamping. Een handdoek of spons in het water vergroot het verdampingsoppervlak.
Kuikenopvang voorbereiden
Zet de warmtelamp op de juiste hoogte
Hang de warmtelamp zo dat de temperatuur direct eronder 35-37°C is in de eerste week. Meet dit met een thermometer op kuikenhoogte, niet op de bodem. Te hoog zorgt voor onderkoeling, te laag voor oververhitting.
- Week 1: 35-37°C onder de lamp
- Week 2: 32-35°C door lamp hoger te hangen
- Week 3: 29-32°C door verdere verhoging
- Week 4: 26-29°C als overgang naar normale temperatuur
Maak temperatuurzones in de opvang
Kuikens moeten kunnen kiezen tussen warm en koeler. Plaats de warmtelamp aan één kant van de opvang, zodat er een geleidelijke temperatuurverschil ontstaat. Aan de koele kant moet het ongeveer 5°C lager zijn dan onder de lamp.
Stel dat je een opvang van 1 bij 1 meter hebt met kuikens grootbrengen in de eerste week. Hang de lamp aan één kant, zodat kuikens naar de warmte toe kunnen kruipen als ze het koud hebben.
Voer en water klaarzetten
Leg kuikenstarter klaar
Kuikens hebben speciaal kuikenstarter nodig met minimaal 20% eiwit voor goede groei. Gewoon kippenvoer bevat te weinig eiwit en te grote korrels. Strooi het voer op een platte schaal of kuikenvoerbak waar ze makkelijk bij kunnen.
Zet het voer niet direct onder de warmtelamp. De warmte kan het voer bederven en kuikens eten dan liever op een comfortabele temperatuur, niet in de hitte.
Plaats ondiepe drinkbakjes met lauw water
- Gebruik bakjes van maximaal 2 cm diep om verdrinking te voorkomen
- Vul ze met lauw water van ongeveer 20-25°C
- Plaats kiezels of marbles in het water voor extra grip
- Zet meerdere bakjes neer zodat alle kuikens kunnen drinken
- Vervang het water dagelijks voor goede hygiëne
Let vooral op dat pasgeboren kuikens niet in het water kunnen vallen. Ze zijn nog niet waterproof en kunnen snel onderkoeld raken.
Tijdens het uitkomen
Houd de broedmachine dicht vanaf dag 19
Als de eerste kuikens beginnen te piepen (dag 19-20), open dan de broedmachine niet meer. Elke keer dat je opent, daalt de temperatuur en luchtvochtigheid. Dit kan het uitkomen van andere eieren verstoren.
Vaak zie je dat beginners nieuwsgierig kijken en voortdurend de broedmachine openen. De eieren die nog moeten uitkomen, koelen dan af en de kuikens kunnen kracht verliezen tijdens het uitkomen.
Laat kuikens 12-24 uur drogen
Pas uitkomende kuikens zijn nat en hebben tijd nodig om droog en pluizig te worden. Laat ze minimaal 12 uur, maar maximaal 24 uur in de broedmachine na uitkomst.
Kuikens hebben in deze periode nog voedingsreserves van de dooierzak. Daarna moeten ze naar de opvang om te kunnen eten en drinken, anders verzwakken ze snel.
Eerste 48 uur na uitkomst
Verplaats kuikens naar de voorverwarmde opvang
Zorg dat de kuikenopvang al minimaal 2 uur voorverwarmd is voordat je de eerste kuikens overbrengt. Een plotselinge temperatuurschok kan dodelijk zijn voor pasgeboren kuikens.
Pak kuikens voorzichtig beet en plaats ze direct onder of naast de warmtelamp. Ze zoeken vanzelf de juiste temperatuur op als je de zones goed hebt ingesteld.
Observeer het gedrag van nieuwe kuikens
Gezonde kuikens lopen actief rond, piepen zacht en gaan regelmatig onder de lamp liggen. Ze proberen binnen een paar uur te eten en te drinken. Als ze alleen maar stilzitten of voortdurend piepen, kan er iets mis zijn met de temperatuur.
Kuikens die te koud zijn kruipen allemaal tegen elkaar aan onder de lamp. Te warme kuikens vermijden de lamp en hijgen met open snaveltjes. Pas de lamphoogte aan tot je het juiste gedrag ziet. Bij twijfel over de gezondheid is het verstandig om contact op te nemen met een dierenarts die ervaring heeft met pluimvee.
Wil je meer leren over het uitbroeden en verzorgen van kuikens?
Artikel samenvatting
Succesvolle kuikenuitkomst begint op dag 18 met het stopzetten van het keren en verhogen van de luchtvochtigheid naar 65-70%. Zorg voor een voorverwarmde kuikenopvang met warmtelamp op 35-37°C, temperatuurzones en geschikt voer en water. Houd de broedmachine dicht tijdens het uitkomen en observeer het kuikengedrag in de eerste 48 uur om problemen vroegtijdig te herkennen.
Gerelateerde artikelen

Kuikens grootbrengen: wat moet je in de eerste week regelen?
De eerste week is cruciaal voor kuikens. Leer wat je moet doen voor temperatuur, voer en water om ze gezond te houden.
Lees meer
Uitbroeden met een broedmachine: waar gaat het vaak mis?
Veelgemaakte fouten bij het uitbroeden die ervoor zorgen dat eieren niet uitkomen of kuikens zwak zijn.
Lees meerKuikens zonder moederkip: hoe pak je dat aan?
Alles wat je moet weten over het opvoeden van kuikens zonder moederkip, van warmte tot socialisatie.
Lees meerVeelgestelde vragen
Stop het keren van de eieren op dag 18 van de broedperiode. De kuikens hebben dan drie dagen om zich goed te positioneren voor het uitkomen. Het keren verstoren kan leiden tot misplaatsing en uitkomstproblemen.
Bij een te lage temperatuur (onder 37,5°C) ontwikkelen de kuikens trager en komen vaak te laat uit. Dit leidt tot zwakkere kuikens met een lagere overlevingskans. Controleer de temperatuur daarom elke dag.
Laat kuikens maximaal 24 uur in de broedmachine na uitkomst. Ze hebben nog voedingsreserves van de dooierzak, maar moeten daarna snel naar de kuikenopvang om te kunnen eten en drinken.
Start met 35-37°C direct onder de warmtelamp in de eerste week. Kuikens moeten kunnen kiezen tussen warm en koeler, dus zorg voor temperatuurverschil in de opvang. Verlaag elke week met 3-5°C.
Nee, pas geboren kuikens zijn te kwetsbaar voor volwassen kippen. Ze hebben constante warmte nodig en kunnen nog niet concurreren om voer. Houd ze minimaal 6-8 weken apart in een kuikenopvang.
Afsluiting
Het uitbroeden van kuikens vraagt zorgvuldige voorbereiding vanaf dag 18 van het broedproces. Met de juiste instellingen van de broedmachine, een goed voorbereide kuikenopvang en alert zijn op het gedrag van de pasgeboren kuikens, vergroot je de kans op gezonde en sterke kuikens aanzienlijk. De eerste dagen zijn cruciaal voor hun verdere ontwikkeling. Door deze stappen te volgen leg je een goede basis voor succesvolle kuikenopvang. Met geduld en de juiste voorbereiding kun je genieten van het prachtige proces van nieuwe kuikens die uitkomen.