Waarom komen eieren niet uit? Veelgemaakte fouten

Waaraan merk je het tijdens het broeden

Na 7 dagen broeden kun je de eieren schieren met een felle zaklamp. Bevruchte eieren laten dan bloedvaatjes zien als spinnenwebben met een donkere vlek in het midden. Onbevruchte eieren blijven helder.

Rond dag 14 zie je bij gezonde eieren dat de luchtzak aan de stompe kant groter wordt. Het ei ziet er donkerder uit omdat het kuiken meer ruimte inneemt. Afgestorven embryo's herken je aan een rode ring of donkere vlekken die niet bewegen.

Signalen op dag 18 tot 21 die problemen voorspellen

Je hoort normaal gesproken getik vanaf dag 19 wanneer kuikens hun eitand gebruiken om de schaal te doorprikken. Blijft dit geluid uit, dan is er waarschijnlijk iets misgegaan eerder in het proces.

Soms ruik je een penetrante geur uit de broedmachine. Dat wijst op afgestorven embryo's. Problemen met broedmachines ontstaan vaak door een combinatie van factoren die pas laat zichtbaar worden.

Constante temperatuur is cruciaal van dag 1

De ideale broedtemperatuur ligt op 37,5°C. Schommelingen van meer dan een halve graad kunnen het verschil maken tussen uitkomst of niet. Te hoge temperaturen versnellen de ontwikkeling maar zorgen voor zwakkere kuikens.

Te lage temperaturen vertragen de ontwikkeling. Kuikens komen dan later uit of sterven af in de laatste dagen omdat ze niet genoeg tijd hebben gehad om volledig te ontwikkelen.

• Controleer je thermometer weekly met een tweede thermometer
• Plaats de thermometer op ei-hoogte, niet hoger of lager
• Vermijd het openen van de broedmachine de eerste 18 dagen
• Let op tocht en directe zonlicht op je broedmachine

Wat je merkt bij verkeerde temperatuur tijdens broeden

Bij te hoge temperaturen ontwikkelen embryo's sneller maar onregelmatig. Je ziet dit aan kuikens die proberen uit te komen op dag 19 in plaats van dag 21, maar niet sterk genoeg zijn om de schaal te doorbreken.

Te koude broedtemperaturen zorgen ervoor dat kuikens op dag 23 of 24 proberen uit te komen. Vaak hebben zij dan niet genoeg energie meer om succesvol te sluipen.

Eerste 18 dagen: 55-60% luchtvochtigheid

De eerste 18 dagen heeft je broedmachine een luchtvochtigheid van 55-60% nodig. Te droog zorgt ervoor dat te veel vocht uit het ei verdampt en de luchtzak te groot wordt. Te vochtig voorkomt normale verdamping.

Meet de luchtvochtigheid met een aparte hygrometer. De meeste broedmachines hebben onbetrouwbare ingebouwde meters. Vul de waterbakjes precies volgens de instructies en controleer wekelijks of het water niet is verdampt.

Laatste drie dagen: verhoog naar 65-70%

Vanaf dag 18 verhoog je de luchtvochtigheid naar 65-70%. Dit voorkomt dat het vliesje in de schaal uitdroogt en kuikens vastplakken. Veel beginners vergeten deze aanpassing te maken.

• Vul alle waterbakjes en voeg eventueel extra sponsjes toe
• Open de broedmachine niet meer vanaf dag 18
• Controleer of alle ventilatieopeningen juist staan ingesteld
• Houd de omgevingstemperatuur stabiel om condensatie te voorkomen
• Let op dat de luchtvochtigheid niet boven de 75% uitkomt

Te weinig keren zorgt voor problemen met ontwikkeling

Eieren moeten minimaal drie keer per dag gekeerd worden, liefst vijf keer. Zonder keren hecht het embryo vast aan de schaal en ontwikkelt het ongelijkmatig. Automatische keersystemen kunnen uitvallen zonder dat je het merkt.

Handmatig keren doe je door een kruisje en een rondje op tegenoverliggende kanten van het ei te tekenen met potlood. Draai het ei elke keer 180 graden en wissel tussen het kruisje en rondje die bovenop ligt.

Wat er gebeurt bij verkeerde ligging in het ei

Kuikens moeten in de laatste dagen hun kop naar de luchtzak aan de stompe kant draaien. Verkeerde ligging ontstaat door onvoldoende keren of trillingen. Het kuiken kan dan niet de luchtzak doorprikken en stikt.

Na dag 15 kun je soms door voorzichtig schieren zien of het kuiken in de juiste positie ligt. De donkere massa moet zich naar de stompe kant verplaatst hebben. Het broedproces verloopt per dag anders en kleine verstoringen kunnen grote gevolgen hebben.

Hoe oud mogen eieren zijn voor optimale uitkomst

Eieren zijn het beste uitkomstig wanneer ze 3-7 dagen oud zijn wanneer je ze in de broedmachine legt. Oudere eieren hebben een lagere uitkomstpercentage. Na 14 dagen is uitkomst nog mogelijk maar zeer onwaarschijnlijk.

Bewaar broederijen bij 12-15°C met de puntige kant naar beneden. Draai ze dagelijks een kwartslag om te voorkomen dat het embryo aan de schaal vast gaat zitten. Te koude of te warme opslag beschadigt de levensvatbaarheid.

Waaraan herken je goede broederijen vóór het broeden

Kies eieren die geen scheurtjes, vlekken of vervormingen hebben. De schaal moet gelijkmatig van kleur zijn zonder donkere plekken. Kleine eieren of extra grote eieren komen minder vaak uit.

Test of het ei bevrocht is door het tegen een lamp te houden voordat je begint te broeden. Onbevruchte eieren zijn doorzichtig, bevruchte laten een kleine donkere vlek zien. Dit bespaart je tijd en ruimte in de broedmachine.