Jonge hennen: wat verandert er vlak voor de eerste eieren?

Kam en oorlellen worden helder rood

De meest opvallende verandering is de kleur van kam en oorlellen. Bij jonge hennen zijn deze eerst bleekroze of lichtgeel. Ongeveer 1-2 weken voor het eerste ei kleuren ze plotseling diep rood.

Dit is het gevolg van toegenomen bloeddoorstroming door hormoonveranderingen. Ook zwellen kam en oorlellen iets op. Bij sommige rassen wordt dit verschil al zichtbaar vanaf 16-17 weken.

Kam voelt warmer aan bij aanraking

Een warme kam wijst op goede doorbloeding en hormonale activiteit. Je merkt dit verschil duidelijk als je verschillende hennen aanraakt. De kam van een legrijpe hen voelt merkbaar warmer dan die van jongere dieren.

Let op dat een extreem warme en rode kam soms ook koorts kan betekenen. Bij gezonde hennen gaat de warmere kam samen met levendig gedrag en goede eetlust.

Hurken bij aanraking of als je dichtbij komt

Jonge hennen die bijna gaan leggen, hurken vaak automatisch als je ze aanraakt of ze van bovenaf benadert. Ze zakken door hun poten, spreiden hun vleugels iets uit en blijven stil staan.

• Hurken gebeurt vooral bij aanraking van de rug of nek
• De hen blijft enkele seconden in deze positie zitten
• Na het hurken staat ze gewoon weer op en loopt door
• Dit gedrag komt ook voor zonder haan in de groep

Submissiegedrag toont seksuele rijpheid

Het hurken is instinctief submissiegedrag dat hoort bij seksuele rijpheid. De hen bereidt zich voor op mogelijke dekking, ook al is er geen haan aanwezig. Dit is volkomen normaal en een duidelijk teken dat leggen nabij is.

Hennen die al een tijdje leggen, tonen dit gedrag minder uitgesproken. Bij jonge hennen is het vaak heel opvallend omdat het plotseling begint.

In en uit de legnesten lopen zonder te gaan zitten

Enkele dagen voor het eerste ei beginnen jonge hennen de legnesten grondig te verkennen. Ze stappen naar binnen, kijken rond, maar gaan meestal nog niet zitten. Dit gedrag duurt vaak enkele minuten per keer.

Je ziet dit vooral in de ochtend tussen 8 en 11 uur. Als een hen eenmaal begint met leggen, gebeurt dit meestal in deze tijdspanne.

Nestmateriaal verplaatsen en scharrelen

• Stro of houtkrullen met de snavel verplaatsen
• Kleine kuiltjes maken in het nestmateriaal
• Scharrelbewegingen met de poten in het nest
• Kort gaan liggen en weer opstaan
• Andere hennen wegduwen die het nest willen gebruiken

Dit nestgedrag wordt sterker naarmate het eerste ei dichterbij komt. De hen zoekt naar de meest comfortabele plek en manier om te zitten.

Overschakelen van groeikor naar legkorrels

Rond 16-18 weken schakel je over naar legvoer, ook als je de eerste signalen nog niet ziet. Legkorrels bevatten 16-18% eiwit en 3-4% calcium, waar groeivoer meestal maar 1% calcium heeft.

Doe dit geleidelijk over een week: begin met 75% groeikor en 25% legkorrels, eindig met 100% legkorrels. Abrupte voedingswissels kunnen diarree veroorzaken. Controleer ook wat je als aanvulling geeft, te veel tussendoortjes kunnen de calciumopname verstoren.

Extra calcium aanbieden via oesterschelpgrit

Bied apart oesterschelpgrit aan in een kleine bak. Hennen nemen alleen grit op als ze het nodig hebben. Meng het niet door het voer, dan kunnen ze de hoeveelheid niet zelf bepalen.

Grit helpt ook bij de spijsvertering door voer fijn te malen in de spiermaag. Let op dat je geen bouwzand gebruikt - dit bevat geen calcium en kan schadelijk zijn.

Kleine eieren met dunnere schalen

De eerste eieren zijn vaak aanzienlijk kleiner dan later. Een normaal ei weegt 55-60 gram, eerste eieren soms maar 35-45 gram. Ook de vorm kan afwijkend zijn: rond, langwerpig of met een punt aan beide kanten.

Dunne of zachte schalen komen regelmatig voor in de eerste weken. Het lichaam moet wennen aan de calciumverwerking. Als dit langer dan 3-4 weken aanhoudt, controleer je de voeding en calciumvoorziening.

Onregelmatig legpatroon de eerste maand

Verwacht niet direct dagelijks een ei. Jonge hennen leggen vaak om de dag, of enkele dagen achter elkaar gevolgd door een pauze. Een patroon van 4-5 eieren per week is normaal in het begin.

Bloedvlekjes in de eerste eieren zijn geen reden voor zorg. Dit komt door kleine beschadigingen in het nog gevoelige leidersysteem. Meestal verdwijnt dit vanzelf na enkele weken leggen.